نمونه برداری سینه همیشه به معنای وجود یک بیماری خطرناک نیست. تودههای پستان در بیشتر مواقع به معنای سرطان نیستند، اما نادیده گرفتن آنها میتواند خطرناک باشد. یکی از دقیقترین روشهای تشخیص ماهیت تودهها، بیوپسی پستان است. در این روش، بخشی از بافت مشکوک پستان برداشته شده و برای بررسیهای دقیق آزمایشگاهی ارسال میشود. بسته به شرایط بیمار و نوع توده، پزشک ممکن است از روشهای مختلفی استفاده کند. در این مقاله، به بررسی کامل انواع نمونه برداری سینه، مزایا، خطرات و نحوه انجام آنها میپردازیم.
نمونه برداری سینه چیست؟
نمونه برداری سینه یا بیوپسی پستان یک روش تشخیصی تخصصی است که در آن، مقدار بسیار کمی از بافت پستان که از نظر پزشک مشکوک به تغییرات غیر طبیعی است، برداشته میشود. هدف از انجام این روش، بررسی دقیق سلولهای موجود در آن ناحیه برای تشخیص نوع ضایعه است؛ اینکه آیا ضایعه خوش خیم (مانند فیبروآدنوم) یا بدخیم (مانند سرطان سینه) است؟ این روش معمولا زمانی توصیه میشود که نتایج تصویربرداریهای اولیه مانند ماموگرافی، سونوگرافی یا MRI پستان نشان دهنده وجود توده یا تغییرات مشکوک در بافت سینه باشد. بیوپسی سینه نه تنها به تشخیص بیماری کمک میکند، بلکه نقش مهمی در تعیین نوع درمان (در صورت نیاز) نیز دارد. تصمیم گیری درباره انجام جراحی، شیمی درمانی یا پیگیری بدون مداخله بعد از آماده شدن نتایج نمونه برداری پستان انجام می شود.

انواع روشهای نمونه برداری سینه
همانطور که مطالعه کردید اگر پزشک در تشخیص اولیه علائم سرطان سینه را مشاهده کند، برای پیگیری دقیقتر از روشهای مختلف نمونه برداری استفاده خواهد کرد:
۱. بیوپسی با سوزن نازک (FNA)
در این روش، یک سوزن بسیار باریک به داخل توده وارد شده و مقدار کمی از سلولها خارج میشود. مزایای این روش، سرعت بالا و بدون نیاز به برش است. اما دقت آن نسبت به سایر روشها پایینتر است و گاهی برای تشخیص قطعی کافی نخواهد بود.
۲. بیوپسی با سوزن ضخیم (Core Needle Biopsy)
در این روش از سوزنی ضخیمتر برای خارج کردن بخشهایی از بافت پستان استفاده میشود. این روش نسبت به FNA اطلاعات دقیقتری درباره ساختار بافت میدهد و تحت هدایت سونوگرافی انجام میشود.
۳. وکیوم بیوپسی (Vacuum-Assisted Biopsy)
یکی از پیشرفتهترین روشهای نمونه برداری سینه است که در آن با استفاده از دستگاه مکنده و سوزن خاص، مقدار بیشتری از بافت توده خارج میشود. این روش به ویژه برای ضایعاتی مناسب است که اندازه کوچکی دارند یا در ناحیههای با دسترسی سخت قرار گرفتهاند.
⁉️هزینه جراحی سینه در سال ۱۴۰۴ چقدر است⁉️
اطلاعات بیشتر👈🏽۰۹۹۰۸۲۴۰۰۲۴☎️
مقایسه روشهای مختلف نمونهبرداری سینه: کدام روش بهتر است؟
در انتخاب نوع نمونه برداری سینه که یکی از مهمترین مراحل غربالگری سرطان سینه است، عوامل متعددی مانند نوع توده، محل قرارگیری آن، امکانات مرکز درمانی و ترجیح پزشک متخصص نقش دارند. در ادامه، سه روش اصلی بیوپسی پستان را با هم مقایسه میکنیم:
| ویژگیها | FNA (سوزن نازک) | Core Needle (سوزن ضخیم) | وکیوم بیوپسی (Vacuum-Assisted) |
| نوع سوزن | بسیار نازک | ضخیم تر | سوزن اختصاصی متصل به مکنده |
| حجم نمونه | کم | متوسط | زیاد |
| دقت تشخیص | پایینتر | متوسط تا بالا | بسیار بالا |
| نیاز به برش یا بخیه | ندارد | ندارد | ندارد |
| هدایت تصویری | گاهی لازم | معمولا با سونوگرافی | معمولا با سونو یا ماموگرافی |
| مناسب برای | تودههای ساده و قابل لمس | تودههای مشکوک و عمقی | ضایعات کوچک یا ناحیههای حساس |
| احتمال نیاز به نمونه برداری مجدد | نسبتا بالا | کمتر | بسیار پایین |
چه زمانی از هر روش استفاده میشود؟
- FNA (سوزن نازک): برای بررسی اولیه تودههایی که به راحتی قابل لمس و با درد سینه همراه هستند و به نظر میرسد خوش خیم باشند. این روش ساده و سریع است اما گاهی برای تشخیص قطعی کافی نیست.
- Core Needle Biopsy: در شرایطی استفاده میشود که توده در تصویربرداری مشکوک به نظر برسد یا نیاز به اطلاعات دقیقتری درباره ساختار بافت داشته باشیم. دقت این روش از FNA بالاتر است و در اغلب مراکز تخصصی رایجترین نوع بیوپسی محسوب میشود.
- وکیوم بیوپسی: انتخاب اول در مواردی است که ضایعه بسیار کوچک، غیرقابل لمس یا در ناحیهای سخت دسترس باشد. همچنین اگر توده نیاز به نمونه برداری با دقت بسیار بالا و بدون نیاز به جراحی داشته باشد، این روش بهترین گزینه برای موارد مشکوک نیازمند جراحی سرطان سینه است.
بهترین روش برای نمونه برداری از سینه تاثیر مستقیم بر نتایج و در نهایت روند درمان مشکلات خواهد داشت. به همین دلیل باید در انتخاب جراح سینه نهایت دقت و ریزبینی را داشته باشید.
آشنایی با بهترین جراح سرطان پستان در تهران
دکـتــر مـریـم رضـــایـــی
فلوشیپ فوقتخصصی جراحی انکولوژی پستان
عضو هیئت علمی دانشگاه
بیش از ۱۰ سال تجربه کاری
📍 آدرس مطب
تهران، خیابان ملاصدرا، جنب پلیکلینیک بقیهالله (عج)،
ساختمان صدرا، پلاک ۲۰۰، طبقه دوم
☎️ تلفن تماس
۰۹۹۰۸۲۴۰۰۲۴
🕒 روزهای کاری
شنبه و دوشنبه، ساعت ۱۶ تا ۱۹
چرا وکیوم بیوپسی محبوبتر شده است؟
وکیوم بیوپسی به دلایل زیر، در سالهای اخیر محبوبیت زیادی پیدا کرده:
- دقت بسیار بالا در خارج کردن بافت
- کاهش احتمال نیاز به بیوپسی مجدد
- کمترین آسیب به بافتهای اطراف
- انجام بدون نیاز به جراحی باز
- مناسب برای نمونه برداری از تودههای کوچک یا کلسیفیکیشنهای مشکوک
⁉️آیا میدانید چگونه باید خودآزمایی پستان را انجام دهید⁉️
آمادگیهای لازم پیش از نمونه برداری سینه
پیش از انجام نمونه برداری سینه (بیوپسی پستان)، رعایت چند نکته ساده میتواند به اجرای بهتر و دقیقتر این فرایند کمک کند و احتمال بروز عوارض را کاهش دهد:
- داروهای رقیقکننده خون: اگر داروهایی مانند آسپرین، وارفارین یا سایر رقیق کنندههای خون مصرف میکنید، حتما پیش از انجام بیوپسی پزشک خود را مطلع کنید. در برخی موارد، لازم است مصرف این داروها چند روز پیش از نمونه برداری سینه به صورت موقت قطع شود تا از خطر خونریزی جلوگیری شود. هرگز خودسرانه مصرف دارو را قطع نکنید.
- ناشتا بودن: در بیشتر انواع بیوپسی سینه، به ویژه روشهایی که با بی حسی موضعی انجام میشوند، نیازی به ناشتا بودن نیست. با این حال، اگر پزشک نوع خاصی از بیوپسی یا آرامبخش تجویز کرده باشد، ممکن است نیاز به پرهیز غذایی باشد که باید طبق دستور عمل شود.
- لباس مناسب بپوشید: در روز نمونه برداری از لباس راحت، گشاد و دکمه دار استفاده کنید تا دسترسی به ناحیه سینه برای پزشک آسانتر باشد. استفاده از زیورآلات و اسپری بدن نیز توصیه نمیشود.
- مدیریت اضطراب و استرس: نگران نباشید. بیشتر نمونه برداریها کاملا بدون درد و تحت بی حسی موضعی انجام میشوند. احساس اندکی فشار یا کشش طبیعی است، اما نیازی به بیهوشی عمومی یا بستری نیست.
- همراه داشتن مدارک: نتایج قبلی تصویربرداری مانند ماموگرافی یا سونوگرافی را همراه خود داشته باشید تا پزشک بتواند دقیقتر محل نمونه برداری را مشخص کند.

مراحل انجام وکیوم بیوپسی
۱. تعیین محل دقیق توده با سونوگرافی یا ماموگرافی
۲. ضدعفونی پوست و تزریق بی حسی موضعی
۳. ورود سوزن وکیوم به محل توده
۴. مکش بافت با استفاده از دستگاه
۵. خروج سوزن و پانسمان محل نمونه برداری
تمام این مراحل در کمتر از ۳۰ دقیقه انجام میشود و نیاز به بستری ندارد.
بررسی نتایج نمونه برداری سینه
پس از انجام نمونه برداری سینه، بافتهای برداشته شده برای بررسی دقیق به آزمایشگاه پاتولوژی ارسال میشوند. در آنجا متخصص پاتولوژی با استفاده از میکروسکوپ ساختار سلولها را بررسی میکند تا مشخص شود که بافت طبیعی است یا تغییراتی مشکوک یا سرطانی در آن وجود دارد. نتیجه نهایی معمولا طی ۳ تا ۵ روز کاری آماده میشود، اما در موارد پیچیده ممکن است کمی بیشتر طول بکشد. نتایج بیوپسی به سه گروه کلی تقسیم میشوند:
۱. خوش خیم (Benign)
یعنی سلولها طبیعی یا غیر سرطانی هستند. نمونههایی از نتایج توده خوش خیم پستان شامل مواردی مانند:
- فیبروآدنوم
- کیستهای ساده
- تغییرات فیبروکیستیک پستان
در این حالت معمولا نیازی به جراحی یا درمان خاصی نیست و تنها پیگیریهای دورهای توصیه میشود.
۲. پیش سرطانی یا مشکوک (Atypical / Pre-cancerous)
یعنی سلولها تغییراتی غیر طبیعی دارند اما هنوز سرطانی نشدهاند. نمونههایی از این دسته شامل:
- هایپرپلازی آتیپیک
- کارسینوم لوبولار درجا (LCIS)
در این شرایط، پزشک ممکن است جراحی محدود، مصرف داروهای پیشگیرانه یا پیگیری دقیقتری را توصیه کند، چون احتمال تبدیل این تغییرات به سرطان در آینده وجود دارد.
۳. بدخیم (Malignant)
یعنی سلولها سرطانی هستند و تشخیص قطعی سرطان پستان داده میشود. نوع، درجه و مرحله تومور در گزارش پاتولوژی ذکر میشود و بر اساس آن، پزشک تصمیم گیری میکند که آیا به جراحی، شیمی درمانی، پرتو درمانی یا ترکیبی از آنها نیاز است یا خیر.

عوارض احتمالی نمونه برداری سینه
اگرچه این روشها بسیار ایمن هستند، اما مانند هر مداخلهای، ممکن است با عوارضی همراه باشند:
- کبودی و درد موقت در محل نمونهبرداری
- خونریزی خفیف زیر پوستی
- احتمال نادر عفونت
با مراقبت صحیح و رعایت دستورات پزشک، اکثر این عوارض بدون مشکل خاصی رفع میشوند.
❓سوالات متداول درباره نمونه برداری سینه (بیوپسی پستان)
بسته به نوع روش (FNA، سوزن ضخیم یا وکیوم بیوپسی)، فرایند بین ۱۵ تا ۴۵ دقیقه طول میکشد. بیشتر موارد بهصورت سر پایی و بدون نیاز به بستری انجام میشوند.
خیر. این روش معمولا تحت بی حسی موضعی انجام میشود و بیمار فقط کمی فشار یا ناراحتی جزئی احساس میکند. درد پس از آن نیز خفیف و موقتی است.
خیر. بر اساس مطالعات علمی معتبر، بیوپسی به روشهای استاندارد هیچ گونه خطری برای گسترش سلولهای سرطانی ایجاد نمیکند.
استراحت در همان روز، اجتناب از فعالیتهای سنگین تا ۲۴ ساعت، استفاده از کمپرس سرد در صورت تورم و مصرف مسکن ساده در صورت نیاز تجویز میشود.
بیوپسی سینه ترسی ندارد!
نمونه برداری سینه یکی از موثرترین و کم خطرترین روشهای تشخیص بیماریهای پستان است. انتخاب نوع بیوپسی بستگی به شرایط بیمار، اندازه و محل توده و نظر تخصصی جراح سینه دارد. وکیوم بیوپسی با دقت بالا و کمترین تهاجم، امروزه به عنوان یکی از بهترین گزینهها شناخته میشود. اگر شما یا یکی از عزیزانتان نیاز به نمونه برداری پستان دارید، حتما به متخصص جراحی سینه مراجعه کنید تا بهترین روش بر اساس وضعیت بالینی شما انتخاب شود و روند درمان هرچه سریعتر آغاز گردد.